رپرهای نسل جدید بالاخره مجاز میشوند؟ از چرسی و پوری تا مهیار
چند سال پیش تصور حضور رپرهای فارسی در یک برنامه رسمی یا پلتفرم داخلی تقریباً دور از ذهن بود؛ اما حالا نامهایی مثل چرسی، پوری، مهیار، دورچی و آشنا بیشتر از گذشته در برنامهها و پروژههای رسانهای داخل ایران شنیده میشود. اتفاقی که دوباره یک سؤال قدیمی را زنده کرده است: آیا رپرهای نسل جدید در مسیر مجاز شدن قرار گرفتهاند؟
ماجرا زمانی جدیتر شد که برنامه «گنگ» با حضور محمدرضا شایع روی پلتفرم فیلیمو منتشر شد. طبق گزارشهای منتشرشده، قرار بود رپرهایی مانند مهیار، چرسی، پوری، دورچی، آشنا و علیرضا JJ نیز در این پروژه حضور داشته باشند. همین موضوع باعث شد بحث ورود رپ فارسی به فضای رسمی دوباره داغ شود.
اما آیا این حضور یعنی مجوز رسمی؟
پاسخ فعلاً خیر است. حضور یک رپر در یک برنامه اینترنتی یا اجرای یک قطعه در یک پروژه، الزاماً به معنی دریافت مجوز رسمی برای فعالیت موسیقی یا برگزاری کنسرت نیست.
نمونه روشن این موضوع چرسی است. پیش از این اخباری درباره دریافت مجوز توسط او منتشر شده بود، اما مقامهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی این موضوع را تکذیب کردند. محمود سالاری، معاون هنری وقت وزارت ارشاد، در مرداد ۱۴۰۳ اعلام کرد که هنوز برای موسیقی رپ بهعنوان یک سبک، مجوزی صادر نشده است.
پس چرا نام رپرها بیشتر در رسانههای رسمی دیده میشود؟
آنچه تغییر کرده، بیش از آنکه صدور گسترده مجوز برای رپرها باشد، نحوه حضور رپ در رسانهها و پلتفرمهای داخلی است. برنامههایی مثل «گنگ» نشان دادهاند که رپ فارسی حالا میتواند وارد قالبهایی شود که تا چند سال قبل کمتر امکان حضور در آنها را داشت.
با این حال حتی همین مسیر هم بدون حاشیه نیست. پس از انتشار قسمت نخست «گنگ»، درباره مجوز تولید و انتشار برنامه اختلافهایی مطرح شد و ساترا نیز نسبت به انتشار آن واکنش نشان داد. بنابراین هنوز نمیتوان این اتفاقها را به معنی تغییر کامل سیاست رسمی درباره رپ دانست.
چرسی، پوری و مهیار؛ اسمهایی که باید زیر نظر داشت
در میان رپرهای نسل جدید، چرسی، پوری و مهیار از اسمهایی هستند که حضورشان در پروژههای رسانهای توجه زیادی ایجاد کرده است. محبوبیت بالای این هنرمندان در میان مخاطبان جوان باعث شده هر خبری درباره حضور رسمی یا احتمال دریافت مجوز توسط آنها بهسرعت در شبکههای اجتماعی پخش شود.
اما فعلاً باید بین دو مفهوم تفاوت قائل شد: حضور در یک پروژه رسمی و دریافت مجوز رسمی فعالیت بهعنوان رپر. درباره بسیاری از این چهرهها مورد اول اتفاق افتاده یا مطرح شده، اما مورد دوم هنوز بهطور رسمی و قابل استناد تأیید نشده است.
آیا دوران رپ زیرزمینی رو به پایان است؟
فعلاً برای چنین نتیجهای زود است. چیزی که میتوان با اطمینان بیشتری گفت این است که مرز میان رپ زیرزمینی و رسانههای رسمی نسبت به گذشته کمرنگتر شده است.
اگر این روند ادامه پیدا کند، ممکن است در آینده شاهد انتشار رسمی آثار یا حتی برگزاری اجراهای قانونی توسط تعدادی از رپرهای نسل جدید باشیم؛ اما تا زمانی که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز مشخصی برای یک هنرمند یا اثر اعلام نکرده باشد، خبرهایی با عنوان «فلان رپر مجاز شد» را باید با احتیاط دنبال کرد.
حالا سؤال اصلی این است: اگر روزی راه فعالیت رسمی رپرها باز شود، اولین چهرههای بزرگ نسل جدید که وارد این مسیر میشوند چه کسانی خواهند بود؟
-